İran, Orta Asya ülkeleriyle ticari ilişkilerini güçlendiriyor
Tahran, bölge ülkeleriyle ticari bağlarını genişletmeye çalışıyor
Türkmenistan’da kamyonlar bir gümrük ve sınır geçiş noktasından geçiyor. İran ve Türkmenistan yetkilileri, sınır ötesi kara yolu taşımacılığındaki yük hacmini artırmak amacıyla yeni prosedürler uygulama konusunda kısa süre önce anlaşmaya vardı.
İran, Orta Asya ülkeleriyle ilişkilerini geliştirmek ve ticari bağlarını güçlendirmek için girişimlerini artırıyor. Son bir hafta içinde İranlı üst düzey yetkililer, bölgedeki beş ülkeden dördünün temsilcileriyle görüşmeler gerçekleştirdi.
Tacikistan Cumhurbaşkanı Emomali Rahmon, 19 Ekim’de Duşanbe’de düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü toplantısı kapsamında İran Birinci Cumhurbaşkanı Yardımcısı Muhammed Rıza Aref ile bir araya gelerek ticari ilişkileri ele aldı.
Aref, somut rakamlar paylaşmadan, Tahran ile Washington arasındaki düşük yoğunluklu çatışmanın başlamasından bu yana iki ülke arasındaki ticaret hacminin yüzde 50 arttığını öne sürdü.
Tacikistan’ın açıkladığı verilere göre ise iki ülke arasındaki ticaret hacmi, 2026’nın ilk yarısında yaklaşık yüzde 15 artarak 254 milyon dolara ulaştı.
Rahmon, iki ülkenin hedefinin “ikili ticaretteki mal ve ürün çeşitliliğini artırmak ve ortak üretim girişimleri geliştirmek” olduğunu belirtti.
Ekim ayının başlarında İran Ulaştırma Bakanı Farzaneh Sadegh, Kazakistan ve Özbekistan’dan ticaret yetkilileriyle görüşmeler gerçekleştirdi. Sadegh, görüşmelerde İran’ın Çabahar Limanı’nı merkez alan ve Hindistan’a, oradan da daha geniş pazarlara erişimi amaçlayan kuzey-güney ticaret koridorunun sağlayacağı avantajlara dikkat çekti. Ayrıca Afganistan’la ticareti geliştirmesi beklenen ve yakında faaliyete geçmesi planlanan Çabahar-Zahidan demir yolu projesini tanıttı.
İran medyasındaki haberlere göre Sadegh, Kazakistanlı yetkililerden kapsamlı bir ulaştırma ve lojistik işbirliği anlaşması üzerinde çalışılacağına dair söz aldı. İranlı bakan ayrıca, İran ile Özbekistan’ın sınır geçiş prosedürleri de dâhil olmak üzere kara yolu transit taşımacılığında yaşanan sorunları çözmek amacıyla ortak çalışma grupları oluşturacağını açıkladı.
Öte yandan İran Gümrük İdaresinin açıklamasına göre, İran ve Türkmenistan yetkilileri, Sarakhs sınır kapısından geçen kara yolu yük taşımacılığının hacmini artırmak amacıyla yeni prosedürler uygulama konusunda anlaştı.
İran tarafından yapılan açıklamada, her iki ülkenin de İran-Türkmenistan hattındaki kara yolu ve demir yolu yük taşımacılığını artırmak, gümrük işlemlerini kolaylaştırmak ve ticari işbirliğini geliştirmek istediği vurgulandı.
