İran-ABD/İsrail savaşı soğuk savaş modunda devam ederken her an tekrar sıcak savaş moduna evrilebilir. Taraflar kısmen yaralarını sardı, biten mühimmatlarının tedariki konusunda girişimlerini tamamladılar. Diğer yazılarımdan birisinde İran-ABD/İsrail savaşını uzun süreli boks maçına benzetmiş, dünyanın ve Türkiye’nin bu duruma hazırlıklı olması gerektiğini ifade etmiştim. IMF sözcüsü Julie Kozack, Nisan ayında yayımlanan Dünya Ekonomik Görünümü (WEO) raporunda kısa süreli bir savaş varsayımına dayalı olarak “referans senaryo”, “olumsuz senaryo” ve “ciddi senaryo” olmak üzere üç farklı senaryo oluşturduklarını anımsattı. Bu senaryoların petrol fiyatları, enflasyon beklentileri ve finansal koşullar olmak üzere üç temel aktarım kanalı üzerine inşa edildiğini belirten Kozack, “Şu anda referans senaryodan çıkıp olumsuz senaryoya doğru ilerlediğimiz açıkça görülüyor” diye konuştu. Kozack, petrol fiyatlarının referans senaryoda öngörülen seviyelerin belirgin şekilde üzerinde seyrettiğini ve kısa vadeli enflasyon beklentilerinin de enflasyondaki yükselişe paralel biçimde arttığını söyledi. Buna karşın özellikle büyük ekonomilerde orta vadeli enflasyon beklentilerinin halen görece iyi çıpalanmış durumda olduğunu vurgulayan Kozack, finansal koşulların da destekleyici yapısını koruduğunu ifade etti. IMF sözcüsüne göre ekonomilere etkileri konusunda dünya, İran-ABD/İsrail savaşında olumsuz senaryoya doğru ilerlemekte. Savaşın kara harekatını içine alacak biçime dönüşmemesinin önündeki tek engel kasım ayı başındaki ABD’deki seçimler. Bu soğuk gerilimli savaş kasım ayının sonlarına kadar seyrini bu şekilde de sürdürebilir. Ancak bu gerilimli süreç dünya ekonomisini baştan sona etkilemeye devam etmekte. Türkiye’nin durumu ise dünyanın genel seyri ile aynı nitelikte. Dün Merkez bankasının enflasyon beklentisindeki sapmanın iyimser rakamla yüzde 50 olacağını birinci ağızdan yani Merkez bankası başkanınından duyduk. Bu yüzde 50’lilik sapma IMF sözcüsü Kozack’ın tabiriyle savaşın referans senaryosuna göre bize etkisi. Birde savaşın ekonomilere etkisi hususunda ikinci senaryo olan olumsuz senaryoya ilerlersek bizde enflasyon ne olacak? Merkez Bankamızın ilk senaryoya göre bizdeki yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 26. Merkez bankasının bu beklentisinin de tutma ihtimalinin şimdiden zayıf olduğunu ifade eden bir çok ekonomist var. Bu kadar kırılgan bir süreçte iç politik gelişmelerde oluşacak ani kırılmalarda enflasyonun durumunu iyice körükleyecektir. Böyle bir senaryoda 2023’lerde gördüğümüz yüzde 70’lere yaklaşan enflasyon rakamlarının çok üstünü göre biliriz. Bu dönemde halkımız bu enflasyon yükünü çekebilecek konumda idi. Şimdi ise tabiri yerinde ise iyice beli bükülmüş durumda. Unutmayalım kişiler önemli değildir önemli olan milletine hizmet eden devlettir.
Nusret Anar: Savaşta Piyasa Yapıcılar Uzun Senaryoyu Konuşmaya Başladılar
