Jacob Magid: İran savaşının bitimine Trump ile Netenyahu karar verecekler

Trump: İran savaşının ne zaman biteceğine Netanyahu ile birlikte karar vereceğiz

ABD Başkanı Donald Trump, The Times of Israel’e verdiği demeçte, İran’a karşı yürütülen savaşın ne zaman sona ereceğine ilişkin kararın kendisi ile İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu arasında “karşılıklı bir değerlendirmeyle” alınacağını söyledi.

Trump, kısa telefon görüşmesinde operasyonun ne zaman sonlandırılacağına dair nihai kararı “doğru zamanda” vereceğini belirterek, İsrail’le İran’a karşı “birlikte hareket ettiklerini” vurguladı.

ABD Başkanı, “İran İsrail’i ve çevresindeki her şeyi yok etmek istiyordu. Birlikte çalıştık. İsrail’i yok etmek isteyen bir ülkeyi yok ettik,” ifadelerini kullandı.

Trump’a, İran’la savaşın ne zaman sona ereceğine yalnızca kendisinin mi karar vereceği yoksa Netanyahu’nun da bu süreçte söz sahibi olup olmayacağı soruldu.

ABD Başkanı bu soruya şu yanıtı verdi:
“Sanırım bu karşılıklı bir durum… konuşuyoruz. Doğru zamanda karar vereceğim ama tüm faktörler dikkate alınacak.”

Trump, Netanyahu’nun görüşlerinin de hesaba katılacağını ancak nihai kararın ABD başkanına ait olduğunu belirtti.

ABD’nin İran’a yönelik saldırıları durdurması halinde İsrail’in savaşı tek başına sürdürebileceği yönündeki ihtimal hakkında ise Trump, bu senaryoyu değerlendirmek istemedi ve “Bunun gerekli olacağını sanmıyorum” dedi.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt ise Cuma günü yaptığı açıklamada Washington yönetiminin savaşın dört ila altı hafta sürmesini beklediğini söylemişti.

Hamaney’in öldürüldüğü saldırı

Trump’ın açıklamaları, ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’ın dini lideri Ali Hamaney’i öldüren saldırıyla başlattığı savaşın karar süreçlerinde Netanyahu’nun önemli bir etkiye sahip olduğunu da ortaya koyuyor.

Trump ayrıca, İran devlet medyasının Müçteba Hamaney’in ülkenin yeni dini lideri olarak atandığını duyurmasının ardından bu telefon görüşmesini gerçekleştirdi.

ABD Başkanı daha önce ABC News’e verdiği demeçte, İran’ın yeni liderinin “Beyaz Saray’ın onayı olmadan uzun süre görevde kalamayacağını” söylemişti. Ancak Times of Israel’e konuşurken Müçteba Hamaney’in atanması hakkında yorum yapmaktan kaçındı ve “Ne olacağını göreceğiz” demekle yetindi.

Trump’tan Netanyahu için af çağrısı

Trump, İsrail’de rüşvet, dolandırıcılık ve güveni kötüye kullanma suçlamalarıyla yargılanan Netanyahu için de bir kez daha af çağrısında bulundu.

ABD Başkanı, İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’un Netanyahu’ya af vermemiş olmasını sert sözlerle eleştirerek şöyle konuştu:

“Bibi Netanyahu’ya derhal af verilmesi gerekiyor. Bence Herzog bunu yapmayarak korkunç bir hata yapıyor. Bibi’nin saçma bir af tartışmasıyla değil, savaşa odaklanmasını istiyoruz.”

Herzog’un ofisi ise geçen hafta yaptığı açıklamada, İsrail’in hukukun üstünlüğüyle yönetilen egemen bir devlet olduğunu vurgulayarak, af konusunun şu anda Adalet Bakanlığı tarafından incelendiğini belirtmişti.

Trump: İran İsrail’i yok etmek istiyordu

Trump, röportajda İran’a yönelik sert suçlamalarını da sürdürdü.

“İran İsrail’i ve etrafındaki her şeyi yok edecekti. Şimdi ise onların yıkımına tanık oluyoruz,” diyen Trump, Netanyahu’nun savaş döneminde “harika bir iş çıkardığını” söyledi.

ABD Başkanı ayrıca şu ifadeleri kullandı:
“Bibi olmasaydı İsrail bugün var olmazdı. Ben olmasaydım da İran İsrail’i yok ederdi.”

İran savaşı Hamas’ı etkiler mi?

Trump’a ayrıca İran’la yürütülen savaşın, Hamas’ın silahsızlandırılması yönündeki diplomatik çabaları etkileyip etkilemeyeceği de soruldu.

ABD, Gazze konusunda arabuluculuk yapan Mısır, Katar ve Türkiye ile birlikte Hamas’ın silahsızlandırılması üzerine görüşmeler planlıyordu.

Trump, İran’ın zayıflamasının bu süreci hızlandırabileceğini savunarak, “İran’a karşı savaş nedeniyle birçok kişi silahsızlanacak. Çünkü İran şu anda daha önce hiç yaşamadığı bir durumla karşı karşıya ve işler onlar için daha da kötüye gidecek,” dedi.

Röportajın sonunda Trump, Netanyahu için af çağrısını yineleyerek şu mesajı verdi:
“Cumhurbaşkanına söyleyin, ona hemen af çıkarsın.”