Ukrayna Rusya’nın Derinliklerini Vuruyor, Moskova Donbas’ta Baskıyı Artırıyor: Savaşta Kritik Dönemeç
Ukrayna ordusu son aylarda Rusya’nın iç kesimlerindeki petrol rafinerileri, askeri lojistik merkezleri, mühimmat depoları ve Wildberries gibi stratejik öneme sahip tesislere yönelik insansız hava aracı saldırılarını yoğunlaştırdı. Kırım’a uzanan ulaşım hatları ile yarımadanın enerji altyapısı da bu saldırılardan payını alırken, Rus hava savunma sistemlerinin etkinliği de hedef alınıyor.
Bu gelişmeler, uluslararası kamuoyunda Ukrayna’nın savaşın beşinci yılında yeniden inisiyatifi ele aldığı yönünde değerlendirmelere yol açsa da, cephedeki askeri tablo çok daha karmaşık bir görünüm sergiliyor.
Cephede Baskı Artıyor
Ukrayna’nın Rusya topraklarının derinliklerine yönelik başarılı saldırıları dikkat çekse de, doğu cephesinde Ukrayna Silahlı Kuvvetleri üzerindeki baskı giderek artıyor.
En önemli sorunlardan biri, Ukrayna’nın hava savunma kapasitesindeki aşınma olarak öne çıkıyor. Füze stoklarının azalması nedeniyle Rusya’nın yoğun füze ve İHA saldırılarının tamamı engellenemiyor. Bunun sonucu olarak sivil kayıplar artarken enerji tesisleri ve kritik altyapının korunması da giderek zorlaşıyor.
Aynı zamanda Rus ordusu, Donbas’ta Ukrayna’nın savunma hatlarını aşamalı olarak zorlayarak özellikle Kiev’in kontrolündeki son yerleşim merkezleri üzerinde baskısını artırıyor.
Drapatıy Zor Bir Miras Devraldı
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı General Mykhailo Drapatıy’ın göreve geldiği dönemde cephede oldukça zor bir tabloyla karşı karşıya kaldığı değerlendiriliyor.
Yılın ilk yarısında Ukrayna birlikleri Donbas’ın kuzey kesimindeki Rus ilerleyişini büyük ölçüde yavaşlatmayı başarmış olsa da, son haftalarda Rus kuvvetleri Kramatorsk ve Slovyansk yönündeki operasyonlarını yeniden hızlandırdı.
Bu iki kent, Donetsk bölgesinde Ukrayna’nın kontrolünde kalan en önemli savunma merkezleri arasında yer alıyor.
Kostyantynivka Tartışması
Temmuz ayı başında Rusya Genelkurmay Başkanı Valeriy Gerasimov, Devlet Başkanı Vladimir Putin’e Kostyantynivka’nın ele geçirildiğini bildirdi. Ancak Ukrayna yönetimi bu açıklamayı reddetti.
Bağımsız askeri analizler de Rus birliklerinin kentin bazı bölgelerine küçük gruplar halinde sızmayı başardığını, ancak şehrin tamamının kontrol altına alındığını söylemek için erken olduğunu ortaya koydu.
Değerlendirmelere göre Kostyantynivka’nın önemli bölümleri uzun süre her iki tarafın da tam kontrol sağlayamadığı “gri bölge” niteliğini korudu.
Ukraynalı Komutandan Uyarı
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Merkez Yenilik Faaliyetleri Dairesi’nde görev yapan ve “Dovbush Hornets” İHA taburunun kurucusu Andriy Onistrat, cephedeki gelişmelere ilişkin dikkat çekici değerlendirmelerde bulundu.
Onistrat’a göre kamuoyunun dikkati Rus petrol rafinerilerine ve Rusya içindeki hedeflere düzenlenen saldırılara yönelmiş durumda. Ancak gerçek tablo cephede çok daha kritik.
Özellikle Zaporijya bölgesindeki Hulyaipole çevresi ile Kostyantynivka hattında ciddi lojistik sorunlar, mühimmat sıkıntısı ve sürekli Rus sızmaları yaşandığını belirten Onistrat, mevcut gidişatın sürmesi halinde sıradaki büyük kaybın Kostyantynivka olabileceğini ifade ediyor.
Rusya Aşamalı İlerleme Taktiği İzliyor
Sahadan gelen değerlendirmeler, Rus ordusunun son dönemde uyguladığı taktiklerde önemli bir değişiklik olmadığını gösteriyor.
Küçük piyade gruplarıyla şehirlere sızan Rus birlikleri, ardından yoğun topçu ateşi, güdümlü hava bombaları, tanksavar füzeleri ve insansız hava araçlarıyla Ukrayna savunmasını yıpratmaya çalışıyor.
Bu yöntem daha önce Bahmut, Avdiyivka ve diğer Donbas kentlerinde de uygulanmıştı.
Kostyantynivka çevresindeki Aleksiyevo-Drujkivka ve Drujkivka gibi yerleşim merkezleri de yoğun bombardıman nedeniyle ciddi yıkıma uğruyor.
Kramatorsk ve Slovyansk Baskı Altında
Askeri analiz platformlarının değerlendirmelerine göre Rus birlikleri, Severski Donets-Donbas Kanalı hattını geçerek Kramatorsk yönünde ilerlemeyi sürdürüyor.
Son raporlar, Rus kuvvetlerinin Kramatorsk’ın yaklaşık yedi kilometre doğusundaki Vasyutynske bölgesine kadar ulaştığını ortaya koyuyor.
Bu gelişme, uzun süredir Çasiv Yar çevresinde savunma yapan Ukrayna birliklerinin bazı mevzilerden geri çekilmesine neden oldu.
Ancak uzmanlar, bunun Rus ordusunun kısa vadede Kramatorsk veya Slovyansk’ı ele geçireceği anlamına gelmediğini belirtiyor.
Coğrafya Hâlâ Ukrayna’nın Lehine
Askeri uzmanlara göre Rus ordusunun önündeki en önemli engellerden biri arazi yapısı.
Kramatorsk çevresindeki yüksek tepeler, doğal engeller ve stratejik noktalar Ukrayna savunmasına önemli avantaj sağlıyor. Özellikle eski Kramatorsk Havalimanı’nın bulunduğu yüksek alan, bölgeye hâkim bir savunma noktası olmayı sürdürüyor.
Bu nedenle Rus kuvvetlerinin doğrudan cepheden büyük bir taarruz gerçekleştirmesi kolay görünmüyor.
Ateş Kontrolü Genişliyor
Buna karşılık Ukraynalı askeri analiz platformları, Rus ordusunun yaklaşık 40 kilometrelik derinlikte etkili ateş kontrolü kurmaya başladığını belirtiyor.
Yoğun hava saldırıları, güdümlü bombalar (KAB), roket sistemleri, Shahed tipi kamikaze İHA’lar ve FPV dronlarının sürekli kullanımı nedeniyle Slovyansk-Kramatorsk savunma bölgesinin giderek daha izole hale geldiği değerlendiriliyor.
Bölgedeki yerleşim merkezlerinde gece boyunca bombardımanın devam ettiği, sivil yaşamın büyük ölçüde durma noktasına geldiği ve ulaşımın giderek zorlaştığı bildiriliyor.
Ukrayna’nın Rusya’nın derinliklerindeki enerji altyapısı, lojistik merkezleri ve askeri tesislere yönelik uzun menzilli saldırıları, Moskova üzerinde önemli ekonomik ve psikolojik baskı oluşturuyor. Ancak bu saldırılar, cephe hattındaki güç dengesini tek başına değiştirmeye yetmiyor.
Donbas’ta Rus ordusu yavaş fakat istikrarlı ilerleyişini sürdürürken, Ukrayna ise sınırlı kaynaklarla hem cephe savunmasını korumaya hem de Rusya’nın savaş kapasitesini gerideki hedeflere yönelik operasyonlarla zayıflatmaya çalışıyor.
Bu nedenle savaşın mevcut aşamasında taraflardan hiçbirinin kesin bir üstünlük sağladığını söylemek güç görünüyor. Ukrayna, stratejik derinlikte etkili saldırılar gerçekleştirirken; Rusya ise özellikle Donbas cephesinde aşamalı baskısını artırarak sahadaki askeri hedeflerine ulaşmaya çalışıyor. Önümüzdeki dönemde çatışmaların seyri, yalnızca cephedeki gelişmelere değil, tarafların mühimmat, hava savunması ve insan gücü kapasitesini sürdürebilme yeteneğine de bağlı olacaktır.
