Abdullah Buksur: İran, ABD ve İsrail Başı Çeken Ülkeleri

İran, ABD ve İsrail arasında bir savaş başlamış durumda. İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, İran’a karşı önleyici bir saldırı başlattıklarını açıkladı. ABD de İsrail’in operasyonuna dahil oldu. İran, İsrail’e balistik füze ve drone saldırıları başlattı.

İran’a yapılan Saldırının Nedenleri:

– İran’ın nükleer programı ve balistik füze geliştirme faaliyetleri
– İran’ın bölgesel silahlı gruplara desteği
– İran’ın iç protestolara yönelik baskısı

Savaş Gelişmeleri:

– İsrail, İran’ın başkenti Tahran’da ve diğer şehirlerde hedeflere saldırdı
– İran, İsrail’e misilleme olarak füze saldırıları başlattı
– ABD, İran’a yönelik operasyonlara dahil oldu
– Bölgedeki ülkeler, vatandaşlarına seyahat uyarısı yayınladı

Savaşın Durumu Nedir?

– İsrail’de olağanüstü hal ilan edildi
– İran hava sahası kapatıldı
– Bölgedeki ülkeler, güvenlik önlemlerini artırdı.

İran-İsrail savaşında insan hakları ve özgürlükler konusunda ciddi endişeler var. İsrail’in İran’a yönelik saldırıları, sivillerin korunması ve insan haklarının ihlali konusunda uluslararası hukuka aykırı olarak değerlendiriliyor.

– İran tarafından yapılan açıklamalar çerçevesinde sivil kayıplar İsrail’in saldırılarında sivillerin öldüğü ve yaralandığı bildiriliyor. Bu durum, sivillerin korunması ilkesine aykırı olduğu savaş hukukunda yasaklanmıştır.

– Nükleer tesislere konusunda saldırı gerekçekleşmesi İsrail’in İran’ın nükleer tesislerine saldırısı, nükleer silahların yayılmasını önleme çabalarına zarar verecekmiş.

– İnsan Hakları İhlalleri konusunda İsrail’in saldırıları, insan hakları örgütleri tarafından kınanıyor. İran da İsrail’e yönelik saldırılarında sivilleri hedef almakla suçlanıyor.

– Uluslararası Hukuk açısından İsrail’in saldırıları, Birleşmiş Milletler Şartı ve Cenevre Sözleşmeleri’ne aykırı olarak değerlendiriliyor.

Uluslararası toplum, tarafları itidale çağırıyor ve diplomatik çözüm çağrıları yapılıyor.
***

Bu Savaş Konusunda BM temel kavramlar ve Sorunları Hatırlayalım.

İnsan hakları, tüm insanların doğuştan sahip olduğu, vazgeçilmez ve devredilemez haklardır. Bu haklar, insanlığın ortak değerlerini ve saygınlığını korumayı amaçlar.

Savaş Bile Olsada ‘Temel İnsan Hakları’ terk etme hakkı yoktur:

1. Yaşam Hakkı : Herkesin yaşam hakkı vardır.
2. Özgürlük Hakkı : Herkesin özgür ve güvenli olma hakkı vardır.
3. Eşitlik Hakkı : Herkes, kanun önünde eşit ve ayrımcılık yapılmadan muamele görme hakkına sahiptir.
4. İfade Özgürlüğü : Herkes, düşünce ve ifade özgürlüğüne sahiptir.
5. Toplanma ve Dernek Kurma Özgürlüğü : Herkes, barışçıl toplanma ve dernek kurma hakkına sahiptir.

Savaşta İnsan Hakları Sorunları:

1. Savaş ve Çatışmalar : Savaş ve çatışmalar, insan haklarının ihlaline ve insan kaybına neden olur.
2. *Açlık ve Yoksulluk*: Dünyada milyonlarca insan, açlık ve yoksullukla mücadele etmektedir.
3. *İskan ve Göç*: Zorunlu göç ve iskan, insan haklarının ihlaline neden olur.
4. *Aşırıcılık ve Terörizm*: Aşırıcılık ve terörizm, insan haklarını tehdit eder.

İnsan Hakları Örgütleri:

1. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi
2. Amnesty International
3. Human Rights Watch

Bunların dışında (İHAF) gibi medeniyet çerçevesinde İnsan hakları çerçevesinde bakan, tüm insanların ortak sorumluluğudur. Bu hakların korunması ve geliştirilmesi için çalışmak, hepimizin görevidir.

Dr. Abdullah Buksur
İnsan Hakları Eksperi.