Trump İran’a karşı alınabilecek tüm önlem ve seçenekler, değerlendirecek mi

Beyaz Saray Basın Sözcüsü Caroline Leavitt, ABD Başkanı Donald Trump’ın gerekirse İran’a karşı askeri güç kullanmaktan çekinmeyeceğini belirtti.

Leavitt, Fox News’te yaptığı açıklamada, “Başkan Trump her zaman diplomasinin ilk seçenek olduğunu söyledi. Her zaman öyleydi ve her zaman öyle olacak,” dedi. “Ancak, gerekli gördüğü takdirde ölümcül güç ve ABD ordusunun gücünü kullanmaktan da çekinmeyecektir.”

Basın sözcüsüne göre, Amerikan başkanı “her zaman tüm seçenekleri açık tutma konusunda çok yeteneklidir” ve hava saldırıları da bu seçenekler arasında yer almaktadır.

Leavitt ayrıca gazetecilere, İran’ın kamuoyuna yaptığı açıklamaların, özel kanallar aracılığıyla Amerika Birleşik Devletleri’ne gönderdiği sinyallerden farklı olduğunu söyledi. Leavitt’e göre, İslam Cumhuriyeti’nin bir temsilcisi, ABD Özel Temsilcisi Steven Witkoff ile “kamuoyuna yansıttığımızdan önemli ölçüde farklı bir tonda” iletişime geçti.

Axios daha önce İran Dışişleri Bakanı Abbas Araqchi ile Witkoff arasında gerçekleşen ve protestoları ve İran’ın nükleer programını ele alan bir telefon görüşmesi hakkında haber yapmıştı.

Beyaz Saray basın sözcüsü, ABD Başkanı’nın SpaceX’in kurucusu Elon Musk ile İran’da internet hizmetinin yeniden sağlanması konusunda görüşmeler yaptığını bildirdi. Görüşmenin ayrıntılarını açıklamadı. 

Dışişleri Bakanlığı, ABD başkanının İran’daki protestoları “son derece yakından” izlediğini belirtti. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Tommy Pigott, Fox News’e verdiği demeçte, “Başkan bu konuda konuştu. Çok açık bir şekilde ifade etti: Durumu son derece yakından izliyor, sahada neler olup bittiğine dair neredeyse sürekli güncellemeler alıyor” dedi.

“Sahada gördüklerimiz, İran halkının haklı öfkesinin sonucudur,” diye ekledi. “Onların rejimi, muazzam servetini nükleer programa, füzelere, kötü niyetli faaliyetlere ve terörist vekilleri desteklemeye harcarken, su, gıda ve enerji sorunlarını görmezden geliyor. Bugün İran’da tam olarak bunu görüyoruz.”

Norveç merkezli İran insan hakları örgütü İran İnsan Hakları (IHR), Pazartesi günü yaptığı açıklamada çatışmalarda en az 648 kişinin öldüğünü duyurdu. IHR ayrıca ölü sayısının daha yüksek, 6.000’e kadar çıkabileceğini tahmin ediyor, ancak internet kesintisi nedeniyle ölüm raporlarının çoğunu doğrulamak mümkün değil.

BBC’nin haberine göre, güvenlik güçleri protestoları acımasızca bastırıyor. Son günlerde yetkililer, ülke genelinde protestoculara destek amacıyla mitingler düzenlemeye başladı.

İran’da internet Perşembe akşamından beri tamamen kapalı. İnternet araştırmacısı Alireza Manafi, şu anda İran’da internete bağlanmanın tek yolunun Starlink uydu terminalleri olduğunu söylüyor. İranlılar, protestolarla ilgili video ve fotoğrafları internete yüklemek için bunları kullanıyor. Manafi, Starlink kullanıcılarını dikkatli olmaya çağırdı, çünkü bu tür bağlantılar yetkililer tarafından izlenebilir.

Bu arada, Tahran yetkilileri protestocuları tespit etmek için şehrin tüm güvenlik kameralarından veri topluyor. Aynı zamanda, İran muhalif medyası ve blog yazarlarına göre, dış bilgi kaynaklarına erişimi kısıtlamak ve Starlink uydu internet hizmetini aksatmak amacıyla İran başkentinde uydu antenleri sökülüyor.

İran’da internet yaklaşık 96 saattir fiilen çalışmıyor. Bu süre zarfında sabit hat ve cep telefonu hizmetleri de kesildi. Diğer iletişim araçlarına da giderek daha fazla kısıtlama getiriliyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, internet kesintisini yurt dışından gelen “müdahaleye” bağladı. İran Dışişleri Bakanı Al Jazeera’ye verdiği demeçte, “İnternet kesintisi, yurt dışından emredilen terörist operasyonlar başladığında meydana geldi” dedi.

İran Başsavcısı Mohammad Kazem Movahedi-Azad, 10 Ocak’ta yaptığı açıklamada, ayaklanmalara karışan herkesin İran’da ölüm cezasıyla cezalandırılan “Allah’a karşı savaş” suçundan yargılanabileceğini söyledi.

Eski ABD Ortadoğu Büyükelçisi ve Başkan Joe Biden döneminde Ortadoğu Özel Temsilcisi olarak görev yapmış olan David Satterfield, BBC’ye verdiği demeçte, kendi değerlendirmesine göre İranlı yetkililerin artık halkın temel ihtiyaçlarını karşılayamadığını söyledi. Bu ihtiyaçlar arasında su, yakıt, elektrik ve gıda yer alıyor ve bunların fiyatlarının sadece üst ve orta sınıflar için değil, nüfusun en yoksul kesimleri için de uygun olması gerekiyor.

Hollandalı aşırı sağcı lider Geert Wilders, İran halkıyla dayanışma adına İran büyükelçiliğinin kapatılmasını ve İranlı diplomatların sınır dışı edilmesini talep ediyo