Temmuz’da S-400’ler Geliyor

BREXIT EUROSKEPTİKLERİ YILDIRABİLİR Mİ?

Mısır Suriye İhvan hareketi ne için oluştu

Şu an Türkiye ve İran ile diyalog zor ve faydasız

ABD-TALİBAN MÜZAKERELERİ SONUÇ VERECEK Mİ?

Gündem 22 Mayıs 2019
92

Geçtiğimiz yılın Kasım ayında, ABD ve Taliban, ABD liderinin söylemleri ve bu söylemler üzerine oluşan tahminleri yanlışlar şekilde, masaya oturdu. Afganistan’da kalıcı bir barışın temini amacıyla başlatılan bu müzakerelere Taliban, deyim yerindeyse, önde başladı; zira Afganistan hükümeti ile masaya oturmayı reddeden ve muhatabının Afganistan hükümeti değil ABD olduğunu belirten Taliban’ın istediği gerçekleşti; kalıcı barışı getirmeyi amaçlayan süreçten Afganistan hükümeti dışlanmış oldu.
ABD ve Taliban arasında Doha’da sürdürülen görüşmelerin son turu 9 Mayıs’ta tamamlandı. Bu tur sonunda ABD’nin Afganistan Özel Temsilcisi Zalmay Khalilzad sürecin çok yavaş işlediğini ve hızlandırılması gerektiğini belirterek görüşmeler üzerinde karamsar bir tablo yaratırken; Taliban sözcüsü, aksine, görüşmeleri “olumlu” nitelendirdi ve görüşmelerde ABD askerinin Afganistan’dan çekilmesi hususunun ele alındığını da özellikle belirtti. Zaten bu yılın Ocak ayı içinde ABD Başkanı Trump Taliban ile gerçekleştirilen müzakereler ışığında Afganistan’daki 14.000 askerin yarısının çekilebileceğini belirtmişti. Üstelik basında yer alan ve ABD’nin Afganistan’ın güvenliği için yaptığı harcamaları kısmaya hazırlandığı yönündeki haberler, ABD’nin Taliban’ın istediği gibi Afganistan’dan çekilmeye hazırlandığı yönünde izlenim yaratıyor.
Bu koşullarda “ABD-Taliban müzakereleri sonuç verecek mi?” sorusuna verilecek yanıtın ise “sonuç” tan ne anlaşıldığına göre değişeceği açık! “Sonuç” Afganistan’da kalıcı barışın sağlanması ise, bir kısmı Taliban’ın bir kısmı hükümetin kontrolü altında olan ülkede hükümetin dışlandığı bir barış sürecinin sonuç vermesini beklemek fazlaca iyimserlik olur. Ancak “sonuç” tan anlaşılan, Taliban’ın istediği gibi, ABD askerlerinin Afganistan’dan çekilmesi ise, mevcut koşullar müzakerelerin Taliban adına “sonuç” verebileceğine işaret ediyor ki; Taliban şimdiden “Afganistan’ı terk edecek olan ABD’nin “yenilginin eşiğinde” olduğunu açıkladı.
ABD’deki bazı çevreler de ABD-Taliban müzakerelerinin ABD askerinin Afganistan’dan çekilmesi ile sonuçlanması halinde Afganistan’ın tamamen Taliban’ın yönetimi altına girme riskine dikkat çekiyor. Bu riskin anlamı Taliban ile masaya oturan ABD’nin Taliban’ı Afgan barış sürecinin yapıcı aktörüne dönüştürme çabasının Afganistan’ı bizzat Taliban’ın yönetimine bırakılmasına yol açabilecek olması.
Bu risk ışığında ABD’nin Taliban ile masaya oturmasını eleştiren ve ABD-Taliban görüşmelerinin Afganistan’a barış getirmeyeceğini seslendiren koro genişleyecek gibi görünüyor.
Doç Dr Dilek Yiğit

Yorumlar