Azerbaycan bu yıl Dünya Komabt Ciu-Jitsu şampiyonluğuna ev sahipliyi yapacak

Fransa Cənubi Qafqaza lövbər salır

Rusya’nın PYD politikası değişiyor mu?

Russia is Preparing for War and with Each New Conflict Increases Its Capabilities, Shmulyevich Says

Պուտինը խոստացել է ամեն ինչ. ինչ կանի Երեւանը

Ermenistan, Rusya 28 Aralık 2018
62

Կրեմլում Նիկոլ Փաշինյանի հետ հանդիպման մեկնարկին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հայտարարել է, թե երկկողմ հարաբերությունն ունի բավական հարուստ օրակարգ: Պուտինի խոսքով, հարաբերությունը չունի բնութագրման կարիք՝ այն իսկապես դաշնակցային է:

«Մոսկվան պատրաստ է անել իրենից կախված ամեն ինչ՝ Երևանի հետ հարաբերությունների նման մակարդակը պահպանելու համար, ընդ որում՝ ոչ միայն տնտեսական ոլորտում, այլև այլ ուղղություններով, մասնավորապես, անվտանգության ապահովման ոլորտում», հայտարարել է Ռուսաստանի նախագահը:

Դեռեւս հանդիպումից օրեր առաջ մամուլի ասուլիսի ընթացքում պատասխանելով հայ-ռուսական հարաբերության վերաբերյալ հարցին, ՌԴ նախագահը հայտարարել էր, որ այդ հարաբերության առումով ոչինչ չի փլուզվել, որ լինի վերականգնելու կարիք: Նա ասել էր, որ պետք է զարգացնել եղածը, հաշվի առնելով համաշխարհային եւ ռեգիոնալ նոր իրողությունները:

Նոր իրողությունները Ռուսաստանին ստիպում են հաշվի առնել Հայաստանը ոչ միայն իբրեւ այդ նոր իրողություններից մեկը՝ թավշյա հեղափոխությունից հետո, այլ սուբյեկտ, որը գործնականում Ռուսաստանի համար անփոխարինելի դաշնակից է համաշխարհային նոր իրողությունների համատեքստում այդ երկրի, ու մասնավորապես նաեւ նախագահ Պուտինի առաջ եղած խնդիրների եւ մարտահրավերների հարցում:

Թավշյա հեղափոխությունից հետո հնչում են հայ-ռուսական հարաբերության, Պուտին-Փաշինյան հարաբերության վերաբերյալ բազմաթիվ մեկնաբանություններ, որոնք գուցե հանրագումարում կամա թե ակամա ամփոփվել էին մեծ ասուլիսի ընթացքում Ազգ թերթի թղթակցի հնչեցրած հարցում՝ ինչպե՞ս եք պատրաստվում վերականգնել հայ-ռուսական հարաբերությունը: Պատահական չէր, որ Պուտինի պատասխանը հնչեց նույնիսկ հարցի վերջին հնչյունը դեռ լրագրողի բերանում, որ հարաբերության մեջ ոչինչ չի փլուզվել, որ լինի վերականգնելու խնդիր:

Բանն այն է, որ հայ-ռուսական հարաբերության փլուզումը բերելու է արդեն ոչ միայն դրա վերականգնման, այլ ընդհանրապես ռուսական պետականության վերականգնման խնդրի, իհարկե ոչ անմիջապես, հեռանկարում, շղթայական ռեակցիայով, որի արագությունը արդեն որեւէ կերպ կառավարելի չի լինի Ռուսաստանի համար:

Պուտինն անշուշտ լավ է պատկերացնում այդ խնդիրները, ի տարբերություն շրջանակների, որոնց խնդիրները կապ ունեն կամ այլ պետությունների կամ պարզապես սեփական առեւտրային եւ գրպանային շահերի հետ:

Երբ ՌԴ նախագահը հայտարարում է, որ Մոսկվան պատրաստ է անել իրենից կախված ամեն ինչ Երեւանի հետ հարաբերության նման մակարդակը պահելու համար, մատնանշելով նաեւ անվտանգության ոլորտը, նա անուղղակի հայտարարում է ռուսական պետականության պահպանության համար ամեն ինչ անելու պատրաստակամության մասին:

Այստեղ խնդիրն այն է, թե Հայաստանի նոր իշխանությունն ինչպես է օգտագործելու այդ իրողությունները ինքնիշխանության փոխադարձ ճանաչման սկզբունքով հարաբերությունը վերափոխելու համար: Գործնականում Պուտինը Հայաստանին առաջարկում է ամեն ինչ եւ առերեւույթ դրա դիմաց ակնկալվում է Հայաստանի հավատարմությունը, սակայն խնդիրը անշուշտ շատ ավելի խորն է:

Բանն այն է, որ խորքային առումով Ռուսաստանին Հայաստանի հավատարմությունը չէ, որ պետք է: Այստեղ իրողությունները ունեն բոլորովին այլ տրամաբանություն, եւ չկա հավատարմության կամ անհավատարմության խնդիր: Ռուսաստանին պետք է, որպեսզի Հայաստանը շարունակի սկսած քաղաքականությունը, այն դիմադրության ռեժիմը, որ միացված է հարաբերության նախկին բնույթի դեմ, այդ թվում եվրասիական ինտեգրացիոն միավորումներում, որտեղ Հայաստանը դնում է հարցեր, որոնք շփոթության են մատնում Հայաստանի հաշվին իրենց հարցերը հանգիստ լուծող սուբյեկտներին:

Հայ-ռուսական հարաբերության, նաեւ եվրասիական տարածությունում հարաբերությունների բնույթի վերափոխումն անշուշտ լինելու է երկարատեւ ու լայն գործընթաց, եւ դրանում չկան միանվագ լուծումներ, ինչպես որ չկային իհարկե նախկինում, եւ չէին էլ կարող լինել, քանի որ խոսքը անընդհատ գործընթացի մասին է: Փոխվում է, կամ դրված է գործընթացի բնույթի փոփոխության խնդիր, եւ Պուտինը գործնականում հավաստիացնում է, որ Մոսկվան կանի իրենից կախված ամեն ինչ:

Միաժամանակ նաեւ այստեղ հետաքրքիրն այն է, որ Մոսկվան խոշոր հաշվով չի կարող անել շատ բան. ինչ անելու է, պետք է անի Հայաստանը: Եվ այս կետում է, որ ձեւավորվում է փոխադարձ շահ, սակայն բոլորովին այլ բնույթի, ի տարբերություն նախկինում ցուցանակային կամ հռչակագրային փոխադարձության, երբ խորքում տեղի ունեցողը բոլորովին փոխշահավետ չէր, այլ վտանգավոր: Ներկայում խորքում է ձեւավորվում ռազմա-քաղաքական փոխադարձ շահը եւ անցումը դրա վրա հիմնված հարաբերության: Իսկ այստեղ դեռ շատ խնդիրներ պետք է լողան ջրի երես, որպեսզի հնարավոր լինի խորքում ձեւավորվողը զերծ պահել դրանց ազդեցությունից:

strong>ՀԱԿՈԲ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Yorumlar